2008

Archiwum - 2008

PRASA 2008 - zapowiedzi i recenzje ▼

REPERTUAR 2008 - na scenie ▼

Teatr Współczesny im. Edmunda Wiercińskiego - Wrocław/Polska
Iwan Wyrypajew, Antonina Wielikanowa „Księga Rodzaju 2”

reż. Michał Zadara
przekład: Agnieszka Lubomira Piotrowska

scenografia: Thomas Harzem
kostiumy: Julia Kornacka
reżyseria świateł: Ewa Garniec
muzyka na żywo: Mass Kotki

obsada: Lena Frankiewicz, Barbara Wysocka (gościnnie), Krzysztof Boczkowski Tomasz Cymerman, Szymon Czacki, Marek Kocot, Piotr Łukaszczyk, Jan Peszek (gościnnie) Jerzy Senator oraz Mass Kotki (w składzie: Zofia "Ala" Wądołowska i Katarzyna "Katiusza" Chudyńska-Szuchnik).

prapremiera polska: 8.09.2007

Tekst Iwana Wyrypajewa jest niezwykle intrygującym portretem kobiety cierpiącej na schizofrenię. Reżyser Michał Zadara ukazuje tę chorobę od wewnątrz, pokazuje świat takim, jakim go widzi osoba chora. Ale nie poprzez cierpienie, lecz poprzez mnogość doświadczeń i tematów, jakie pojawiają się w mózgu osoby chorej psychicznie.
Konstrukcja sztuki przypomina zasadę działania matrioszki. Ma kompozycję szkatułkową. To światy w światach. Światy stwarzające i potęgujące inne światy. Jedne zawierają się w drugich i na odwrót, to rzeczywistość chorej na schizofrenię Antoniny Wielikanowej (autor uczynił z niej współtwórczynię sztuki). Świat współautora tekstu – Iwana Wyrypajewa. Rzeczywistość Boga, żony Lota oraz proroka Jana. Świat widzów i czytelników. Rzeczywistość reżysera i aktorów. Poziomy mnożą się, krzyżują i nakładają na siebie. Gdzie leży prawda? Czy należy szukać sensu życia, a jeśli tak, to gdzie i jak? Wielowymiarowość życia czeka na podjęcie. W przewrotny sposób schizofreniczka zadaje nam pytania podstawowe. Pyta ostro, błyskotliwie, genialnie balansując między płaczem a śmiechem, między tym, co uznane za mądre a tym, co głupie. Przedstawienie migoce emocjami, jest podwojoną emocjonalnością. Wyrypajew zauważa: „Prawdziwa sztuka nie może nie być współczesna, a teatr to sprawa młodych. Oczywiście, nie chodzi o wiek, tylko o stan duszy.” I właśnie do tych „młodych duchem”, tych którzy nie przyjmują niczego na wiarę, którzy wciąż i uparcie stawiają pytania, skierowany jest spektakl Zadary.

8 lipca, godz. 19.00, Scena Duża, czas trwania - 1:35, bilet - 60zł

..............................................................................................................................................................................................................

SounDrama Studio - Moskwa/Rosja
Nikołaj Gogol „Gogol. Wieczory”

Reżyseria: Władimir Pankow
spektakl tłumaczony symultanicznie

inscenizacja artystyczna: Natalia Żołobowa, Siergiej Agafonow
kierownictwo muzyczne: Siergiej Rodiukow, Aleksander Gusiew
choreografia: Siergiej Ziemlański
oświetlenie: Andriej Tarasow
reżyseria dźwięku: Andriej Wołkow i Siergiej Wołkow

obsada: Andriej Zawodiuk, Siergiej Szewczenko, Siergiej Rodiukow, Olga Berger/Inga Smietanina, Alisa Estrina, Alina Olszańska, Paweł Akimkin, Władimir Nielinow, Piotr Markin, Tartas Kucenko, Olga Demina, Władimir Kudriawcew, Aleksander Gusiew, Anastasija Syczewa

Spektakl jest syntezą sztuki dramatycznej i muzycznej. Specjalnie dla potrzeb tego przedstawienia skomponowano muzykę w oparciu o konstrukcje klasyczne i etniczne z wykorzystaniem muzyki operowej i rockowej.
Akcja spektaklu dzieli się na pory roku, czyli na cztery obrazy i oparta jest na motywach wczesnych opowiadań Gogola ze zbioru „Wieczory na chutorze niedaleko Dikańki”, powiązanych wzajemnymi aluzjami, skojarzeniami i historiami miłosnymi. Owe skojarzenia przekazywane są za pomocą kompozycji muzycznych, cykli obrzędowej (ludowej) i klasycznej muzyki (Musorgski, Rymski-Korsakow, Czajkowski) oraz innych technik. W spektaklu wykorzystane będą również motywy z ukraińskiego folkloru.
Dzięki połączeniu w „SounDramie” sztuki dramatycznej, muzyki, współczesnej choreografii i kostiumów na scenie tworzy się unikalna atmosfera, prawdziwa gogolowska fantasmagoria. Jarmarczne igraszki przeplatają się z mitycznymi wątkami, tradycyjny śpiew z operą, żarty i tańce – z kompozycjami lirycznymi i przypowieściami filozoficznymi.
W trakcie wypraw etnograficznych na Ukrainę artyści SounDramy zdobyli autentyczne stroje ukraińskie końca XIX wieku, elementy dekoracji, rekwizyty. W spektaklu klasyczna literatura odkrywana jest poprzez między innymi nowatorskie podejście do pracy reżysera, kompozytora, choreografa i scenografa. Muzycy są tu aktorami, aktorzy – muzykami, tancerze i wokaliści, a nawet instrumenty muzyczne stają się pełnoprawnymi postaciami. Podporządkowanie akcji zasadom muzyki powoduje, że spektakl jest jeszcze bardziej pochłaniający i zajmujący. Odkrywa nowe sensy i wariacje w znanych już tekstach, ukazuje całą paletę „soczystych” słów Gogola.

10 lipca, godz. 19.00, Scena Duża, czas trwania - 1:45h, bilet - 30 zł

Teatr Open Circle - Wilno/Litwa
„Open Circle”

reżyseria: Aidas Giniotis

spektakl tłumaczony symultanicznie

autobiograficzna improwizacja zespołu Teatru w składzie: Agne Kaktaite, Benita Vasauskaite, Giedrius Kiela, Ieva Stundzyte, Jonas Sarkus, Justas Tertelis, Marija Korenkaite, Vesta Sumilovaite, Vytautas Leistrumas, Algirdas Urbonas, Eimantas Bareikis, Judita Urnikyte

premiera: 21.10.2004

Spektakl absolwentów wileńskiej Akademii Muzyki i Teatru pod dyrekcją Aidasa Giniotisa. Dziesięcioro młodych aktorów siada w kręgu i zaczyna rozmawiać o własnym dzieciństwie. Początkowo nieśmiało, jakby spełniali prośbę niewidocznej postaci, prowadzącej seans psychoterapeutyczny. Następnie coraz śmielej i bardziej otwarcie. Mówią po angielsku, ale ich akcent i maniera konstruowania wypowiedzi zdradza rosyjskie pochodzenie. Można odnieść wrażenie, że to uczniowie rosyjskiej prowincjonalnej szkoły. Czasami padają zdania w języku litewskim – ale śpiewność tych wypowiedzi znów przypomina melodię języka rosyjskiego. I w tej manierze płyną zwyczajne historie – o rodzicach, którzy chwalili się przed gośćmi na uroczystościach domowych talentem swoich dzieci, o pierwszym pocałunku, o rozwodzie rodziców, o problemach z kupieniem pierwszego w życiu stanika i nierównym statusie społecznym, który jest określany liczbą gier komputerowych. Jeśli ktoś chce zilustrować swoją opowieść – wybiera partnera, który mu posłusznie „podgrywa” retrospekcyjne sceny. Stopniowo do działania wkraczają wszyscy aktorzy…
Przed nami technika verbatim w najczystszej postaci – oglądamy prawdziwe historie prawdziwych ludzi, pełne improwizacyjnego żywiołu. Na poziomie treści: żadnej nostalgii za minioną młodością. W tym żywym, rodzącym się na oczach widzów, tekście jest niewiele śladów wydarzeń historycznych, a zburzony w finale monument symbolizuje raczej koniec dzieciństwa, niż nową demokratyczną Litwę.

9 lipca, godz. 19.00, Scena Duża, czas trwania - 1:20h /antrakt/, bilet - 30 zł

Teatr Wolny - Mińsk/Białoruś
Zespół Teatru Wolnego
Strefa milczenia. Tryptyk”

reżyseria: Władimir Sczerbań

spektakl tłumaczony symultanicznie

twórcy: Natalia Kolada, Nikołaj Chalezin, Władimir Sczerbań, Konstantin Stieszik

obsada: Anna Sołomianskaja, Jana Rusakiewicz, Oleg Sidorczik, Pawieł Rodak-Gorodnicki, Denis Tarasienko, Marina Jurewicz

premiera: 12.04.2008

Spektakl jest współczesnym białoruskim eposem w trzech odsłonach przedstawianych kolejno: „Legendy z dzieciństwa”, „Inni” i „Liczby”.
W pierwszej części postacie opowiadają o swoich historiach z dzieciństwa. Tematami opowiadań są: poniżanie przez inne dzieci w szkole, próby samobójstwa z powodu nieszczęśliwej miłości, idealizowanie wizerunku własnego ojca przed innymi dziećmi, który był dwukrotnie więziony, spotkania z matką w szpitalu, tuż przed jej śmiercią. Jesteśmy świadkami historii opowiedzianych niezwykle szczerze, z pewną wzruszającą naiwnością.
Druga odsłona stanowi panoramę ludzi wykluczonych. Wykluczającym bowiem jest fakt bycia białoruskim homoseksualistą o czarnym kolorze skóry, samotną kobietą zakochaną w Leninie, bezdomnym zafascynowanym tańcem. Niedostosowani do systemu cierpią na nieumotywowaną agresję ze strony społeczeństwa. Ten krótki rys „innej” części społeczeństwa nasuwa następujące pytania: Co skłoniło tych ludzi do wyalienowania się ze społeczeństwa? Dlaczego są nazywani „innymi”?
Zdecydowanie najbardziej wymowną częścią spektaklu są „Liczby”. Projektor wyświetla szokujące dane statystyczne na temat społeczeństwa współczesnej Białorusi, (dane, o których na pewno nie dowiemy się z białoruskiego Internetu), a aktorzy przedstawiają te dane w sposób niewerbalny, nawiązując niezwykły kontakt z publicznością. Ta część spektaklu wywiera silne wrażenie. Statystyki informują widzów między innymi, o tym, że Białoruś jest krajem w Europie, gdzie jest najwięcej samobójstw, wysokie bezrobocie, bieda, a także o tym, że wiele niemowląt zostawianych jest w szpitalu zaraz po porodzie, bo rodzice nie są w stanie ich wyżywić. „Strefa ciszy” pozwala widzowi zastanowić się nad tematami tabu własnego kraju i uświadomić sobie, że we współczesnej Europie istnieje jeszcze kraj, gdzie obowiązują sowieckie zasady, gdzie nie ma wolności artystycznej, gdzie zabija się jednostkowy charakter ludzkiego życia.

9 lipca, godz. 21.00, Scena Kameralna, czas trwania - 2:30h /antrakt/, bilet - 30 zł

Teatr Dramatyczny im. Cypriana Kamila Norwida - Jelenia Góra/Polska
Władimir Sorokin „Podróż poślubna”

reżyseria: Iwo Vedral

przekład: Agnieszka Lubomira Piotrowska

dramaturgia: Iga Gańczarczyk
scenografia: Justyna Łagowska

obsada: Magdalena Stam, Anna Ludwicka, Robert Mania, Bogusław Siwko, Elżbieta Kosecka, Marcin Pempuś, Jarosław Dziedzic, Kazimierz Krzaczkowski, Robert Dudzik

premiera: 15.12.2007

Intrygująca, wręcz wyzywająca, historia miłości ukazana na tle najnowszych dziejów Europy. Parą zakochanych są tutaj: Masza – żydowska uciekinierka z Moskwy, córka śledczej NKWD oraz Gűnther – syn oficera SS, milioner, kolekcjoner judaików. Bohaterowie spotykają się w paryskiej galerii sztuki...
„Podróż poślubna” jest śmiałą i przewrotnie rozpisaną analizą traum post-nazistowskiej i post-sowieckiej, które zadziwiająco wiele łączy. Oczywiście nie jest to związek miłosny. Miłość pisana jest bohaterom „Podróży…”
Przedstawienie stanowi niezwykle inteligentny, nowoczesny i daleki od politycznej poprawności opis skomplikowanych relacji między przeszłością własnej rodziny a dziedzictwem własnego kraju. To gorzka, ale w wielu miejscach tragikomiczna rewizja stereotypów na temat historii, nie tylko Niemiec i Rosji, ale i całej kultury europejskiej - wzmocniona iście Sorokinowskim humorem. To opis świata, który nie udał się ojcom, a synowie i córki muszą się w nim zadomowić. Na nowo.

10 lipca, godz. 21.30, Scena Kameralna, czas trwania - 1:05h, bilet - 30 zł

Monodram Katarzyny Figury - Warszawa/Polska
Oksana Zabużko „Badania terenowe nad ukraińskim seksem”

reżyseria: Małgorzata Szumowska

przekład: Katarzyna Kotyńska
scenografia: Marceli Sławiński
muzyka: Adam Walicki i Marcin Rychter

obsada: Katarzyna Figura

premiera: 28.02.2006

Autorka określa swą powieść jako „postkomunistyczną psychoanalizę narodową”. Dotyczy to wyjałowienia ludzkiej psychiki i duszy, jakie dokonało się po traumach komunizmu i totalitarnych utopi. Pisarka prezentuje społeczeństwo skazane na siermiężność i bylejakość także w sferze prywatności i intymności. Styl Zabużko jest drapieżny, realistyczny, nie negocjuje z utartymi obrazkami i liryzmami na temat kobiecości. „Badania terenowe…” uznaje się za pierwszy manifest ukraińskiego feminizmu. Jednocześnie uchodzą one na Ukrainie za narodowy bestseller.
Monodram w wykonaniu Katarzyny Figury jest niezwykle intensywną i emocjonalną manifestacją zdegradowanej kobiecości. Wepchniętej w rolę, wtłoczonej w kukłę, manekina, z których nie sposób się wydostać. Recenzenci podkreślają mistrzostwo aktorskie Figury i niezwykle uważną reżyserię Małgorzaty Szumowskiej. Powstał przejmujący i „dotkliwy” spektakl, będący wiwisekcją kobiecych kodów kulturowych, analizą tego, co społeczne, wspólnotowe, tego, co głęboko intymne i niepodzielne. Janusz R. Kowalczyk pisał w „Rzeczypospolitej”: „Bohaterka dokonuje intymnej spowiedzi życia - oscylującej między intelektualną trzeźwością a niekontrolowaną babską histerią - w której obrywa się całemu rodowi męskiemu. Demaskowanie jego nikczemności każe brzydszej części widowni nisko zapaść się w krzesła.”

11 lipca, godz. 19.00, Scena Duża, czas trwania - 1:30h /antrakt/, bilet - 60 zł

Teatr im. Eugene`a Ionesco - Kiszyniów/Mołdawia
Nicoleta Esinencu „Fuck you, Eu.ro.pa!”

reżyseria: Valeriu Pahomi

spektakl tłumaczony symultanicznie

scenografia: Wiaczesław Sambris

obsada: Doriana Talmazan

premiera: 9.04.2005

Spektakl ma formę monodramu, jest poruszającą skargą młodej dziewczyny do swojego ojca. Skarga urasta do siły lamentu, w którym wybija tragiczne zawieszenie między dzieciństwem w Związku Radzieckim, a przyszłością kraju, który zmierza ku niezrozumiałej Europie, z jej mirażami płytkiej doskonałości. Esinencu tworzy bezpośrednią przestrzeń wielu politycznych, społecznych i moralnych dylematów. W tej właśnie kolejności. Bohaterka wychodząc od systemowych uwikłań jednostki, poprzez paradygmaty wspólnoty, dochodzi do podstawowych pytań etycznych i moralnych, określających pojedynczą egzystencję. To przedstawienie mieszczące się w nurcie „straconych iluzji”, skutkujących poczuciem alienacji, przemocą, byciem innym we własnym kraju, a zarazem przekleństwem osaczenia w partykularnych, pustobrzmiących sloganach polityków. „Fuck you, Eu.ro.pa!” przeniknięta jest klaustrofobią, duszną i beznadziejną atmosferą, wywołującą poczucie osaczenia i wstrętu.

11 lipca, godz. 21.00, Scena Kameralna, czas trwania - 1:00h, bilet - 30 zł

REPERTUAR 2008 - obok sceny ▼

Wernisaż prac grupy Niebieskie Nosy
Moskwa/Rosja
Wiaczesław Mizin i Aleksander Szaburow

Rosyjska grupa artystyczna, tworząca instalacje, fotografie i performensy. Kwintesencja anty-mainstreamu, prowokacji i bluźnierczego błazeństwa dla wszystkich twardogłowych reprezentantów „jedynie słusznych wartości”. Idealny przykład działań artystycznych jako tworzenia niepodległej, wolnej przestrzeni, będącej na bakier z polityczną poprawnością i uładzonymi kanonami estetyki. W swych pracach sięga po kolaż, pastisz i kryptocytat. Niebieskie Nosy w ironiczny, prześmiewczy sposób komentują współczesną kulturę, zarówno w jej wydaniu rosyjskim (imperialnym), jak i globalnym (popkulturowym). Wydobywają i metaforyzują groteskowość współczesności. A wszystko w humorystycznej tonacji o mocno perwersyjnym odcieniu.
Ich najbardziej znaną pracą jest fotografia „Era miłosierdzia”, przedstawiająca dwóch całujących się milicjantów. Miała ona reprezentować współczesną sztukę rosyjską w Paryżu, w ramach wystawy „Soc-art. Polityczna sztuka z Rosji”. Wywołało to ostry protest rosyjskich władz. Organizator wystawy – Galeria Tretiakowska – był zmuszony wycofać pracę Niebieskich Nosów, uznaną za „polityczną prowokację”.
Niebieskie Nosy współtworzą Wiaczesław Mizin i Aleksander Szaburow. Ich prace prezentowane były m.in. w Paryżu, Nowym Jorku, Pradze i Warszawie.
Aleksander Szaburow przyznaje, że Niebieskie Nosy szukają zaczepki. Rok temu celnicy skonfiskowali na lotnisku odlatującą na wystawę do Londynu inną ich pracę. Przedstawiała Władimira Putina, George'a Busha i Osamę Bin Ladena razem w wielkim łożu, ubranych tylko w spodenki.”

8 lipca, godz. 18.00, Foyer Teatru, wstęp wolny

Czytanie performatywne

Neda Neżdana - Ukraina „Kto otworzy drzwi?”
opieka reżyserska: Michał Kotański
przekład: Jerzy Czech

Sztukę Nedy Neżdany można czytać przynajmniej na trzech poziomach: egzystencjalnym, społecznym i tym, który jest ich wynikiem – zbiorowej tożsamości.
Bohaterki dramatu, dwie kobiety, w niejasnych, tajemniczych okolicznościach budzą się w prosektorium, pośród umarłych, pośród trupów. Drzwi prosektorium są zamknięte. Czarny telefon na stole milczy. Tymczasem zawsze tak było, że ktoś dzwonił, ktoś instruował, jak żyć, zwalniał z konieczności wyboru. Bohaterki nie są w stanie wyjść. Nie potrafią też podjąć żadnej racjonalnej decyzji. Miejsce przytłacza je, potęguje bezradność. Kobiety są sparaliżowane świadomością uwięzienia. Gdy drzwi okazują się w końcu otwarte, i gdy w końcu można opuścić „przeklęte” miejsce, strach pozostaje. Zmienia się jego źródło – to lęk przed wolnością, przed tym, co ukaże się za drzwiami. Syndrom niewolnika jest kategorią mentalną, jest czymś głęboko zakorzenionym w psychice. Neżdana buduje metaforę współczesnego człowieka, również w kontekście umownego przełomu roku ’89. To strach przed odpowiedzialnością. Przeszłość krępuje człowieka, jest wielkim prosektorium idei, wartości, systemów. Przyszłość jawi się jako niezgłębiona czeluść własnej bezsiły. Ta sytuacja odmawia możliwości czynu, podjęcia i sprostania własnej wolności.

9 lipca, godz. 17.00, Scena u Sewruka, czas trwania - ok.1:00h, wstęp wolny

Dyskusja panelowa na temat wolnych mediów

„Śniadanie z Wolną Białorusią”
Spotkanie z twórcami Teatru Wolnego i dziennikarzami Telewizji Biełsat

Tematem „Śniadania...” jest sytuacja niezależnego dziennikarstwa na Białorusi. Analiza białoruskich mediów, widzianych oczami praktyków, to punkt wyjścia do refleksji związanych z rolą środków społecznego przekazu we współczesnym świecie. Uczestnicy spotkania spróbują odpowiedzieć na pytanie, jakie są możliwości rozwoju niezależnych mediów w istniejącym systemie informacyjnym, przyjrzą się językowi medialnych komunikatów oraz ich funkcji w relacji: władza – społeczeństwo.
Gośćmi spotkania będą też artyści Teatru Wolnego z Mińska, jedynej niezależnej grupy teatralnej na Białorusi.

10 lipca, godz. 10.00, Scena Margines, czas trwania - 2:00h, wstęp wolny

Czytanie performatywne

Gianina Carbunariu - Rumunia „mady-baby.edu”
opieka reżyserska: Andrzej Bartnikowski

przekład: Beata Podgórska

„mady-baby.edu” wyrasta z bogatej tradycji teatru zaangażowanego, żeby nie powiedzieć – politycznego. Opisuje bezpośrednią rzeczywistość, wymierza sprawiedliwość bieżącemu światu i jest teatralnym „lustrem przechadzającym się po gościńcu”, jak chciał Stendhal.
Oto trójka młodych bohaterów opuszcza swoje rodzinne miejsce. Wyjeżdża z Rumunii do Irlandii, w poszukiwaniu lepszego, „wspaniałego świata”, choć ten świat wyznacza im rolę podrzędną, dwuznaczną. Jeden z bohaterów pragnie kręcić filmy artystyczne. I kręci, owszem, etiudy, przy których Playboy`owe króliczki są pełnymi romantyzmu postaciami.
Sztuka „mady-baby.edu” jest pisana z wnętrza emigracyjnej enklawy, mówi jednak wiele o współczesnej Rumunii, o marzeniach i fantazmatach młodych ludzi, którzy stają przed alternatywą: albo pieniądz, konsumpcja i korporacyjny dryl albo menelizacja, to znaczy: życie na marginesie przemian w przenośni i dosłownie. To tekst niewygodny, niekomfortowy. Autorka atakuje poczuciem beznadziei i zarazem brakiem jakiegokolwiek tabu. Młody człowiek staje się „człowiekiem bez właściwości” – wyobcowanym, wydrążonym z marzeń, zmuszonym do kompromisów, których wymaga od niego sytuacja i społeczny system.
„mady-baby.edu” to obraz młodej, wewnętrznej Rumunii, żyjącej niejako w akwarium własnych zwichniętych, skarlałych marzeń.

10 lipca, godz. 17.00, Scena u Sewruka, czas trwania - ok.1:00h, wstęp wolny

Czytanie performatywne

Georgi Gospodinow - Bułgaria
„D.J.”
opieka reżyserska: Giovanny Castellanos

przekład: Hanna Karpińska

Podczas „D.J.” widz znajduje się w legalnej kabinie teatralnych nałogów. I będzie zużywał punkty kredytowe swojej uwagi i cierpliwości na widok tego, co dzieje się na scenie. Punkty kredytowe można wykorzystać na śmiech, płacz lub salwowanie się ucieczką do foyer teatru. Gdy zgasną światła odezwie się ze sceny osobisty didżej-terapeuta aktor najlepszy i inni najlepsi aktorzy. Bo pod okiem Giovann`ego Castellanosa aktorzy owi są najlepszymi aktorami na świecie. Zdatni do wszelkiego rodzaju przedstawień: tragicznych, komicznych, historyczno-sielankowych, tragiczno-historycznych, tragiczno-historyczno-sielankowych: czy to w scenach ciągłych, czy to w luźnym poemacie. Seneka nie jest dla nich za ciężki ani Plaut za lekki. Tak w recytowaniu, jak w improwizowaniu nie mają równych sobie.
Prosimy przyjść punktualnie i nie zapomnieć o punktach kredytowych. Giovanny Castellanos zna doskonale bułgarski postmodernizm.

11 lipca, godz. 17.00, Scena u Sewruka, czas trwania - ok.1:00h, wstęp wolny